{"id":30844,"date":"2026-06-28T16:13:47","date_gmt":"2026-06-28T16:13:47","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hic.pl\/?p=30844"},"modified":"2026-06-28T16:13:47","modified_gmt":"2026-06-28T16:13:47","slug":"mel-brooks-niszczyciel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hic.pl\/?p=30844","title":{"rendered":"Mel Brooks: niszczyciel"},"content":{"rendered":"
\"Mel <\/picture><\/div>\n
\n

Mel Brooks, tw\u00f3rca \u201eKosmicznych jaj<\/a>\u201d, \u201eP\u0142on\u0105cych siode\u0142<\/a>\u201d i \u201eL\u0119ku wysoko\u015bci<\/a>\u201d, ko\u0144czy dzi\u015b 100 lat. Jakie jest miejsce tw\u00f3rcy w historii kina i jak ogl\u0105da si\u0119 dzi\u015b jego filmy? \u2013 pisze dla nas Boles\u0142aw Raci\u0119ski.<\/i><\/p>\n

Redaktor Jakub Popielecki, zlecaj\u0105c mi poni\u017cszy tekst, zagadn\u0105\u0142: \u201eJak si\u0119 czujesz z Brooksem<\/a>, \u015bmieszy ci\u0119 to?\u201d. Zdr\u0119twia\u0142em. To z pozoru niewinne pytanie otwar\u0142o w moim umy\u015ble dawno nieu\u017cywane drzwi, za kt\u00f3rymi kry\u0142a si\u0119 ca\u0142a masa sko\u0142tunionych wspomnie\u0144, dziwacznych skojarze\u0144, sprzecznych odczu\u0107. Kiedy uda\u0142o mi si\u0119 nada\u0107 tej masie co\u015b na kszta\u0142t sensu, odr\u0119twienie zmieni\u0142o si\u0119 w ol\u015bnienie, a to z kolei przerodzi\u0142o si\u0119 w konkretne, cho\u0107 niespodziewane pytanie: Czy Mel Brooks to najwa\u017cniejszy tw\u00f3rca mojego \u017cycia?<\/strong><\/p>\n

Odpowiem od razu: nie. Na t\u0119 my\u015bl wp\u0142yn\u0105\u0142 chyba szok wynikaj\u0105cy z u\u015bwiadomienia sobie, jak cz\u0119sto filmy Mela Brooksa<\/a> pokazywano w kszta\u0142tuj\u0105cej mnie telewizji, z naciskiem na Polsat, gdzie ameryka\u0144ski komik \u2013 tak w ka\u017cdym razie to zapami\u0119ta\u0142em \u2013 intensywno\u015bci\u0105 swojej obecno\u015bci m\u00f3g\u0142 konkurowa\u0107 tylko z Audiotele. I kiedy na prze\u0142omie wiek\u00f3w ogl\u0105da\u0142em, jak g\u0142\u00f3wny bohater \u201eP\u0142on\u0105cych siode\u0142<\/a>\u201d (1974) Brooksa<\/a> jedzie przez pustyni\u0119 w rytm muzyki, kt\u00f3rej \u017ar\u00f3d\u0142em okazuje si\u0119 pobliska orkiestra, absurdalnie rozstawiona na piasku, to by\u0142em przekonany, \u017ce niczego \u015bmieszniejszego w \u017cyciu nie u\u015bwiadcz\u0119. A potem zobaczy\u0142em, jak niewidomy Zezuj w \u201eRobin Hood: Faceci w rajtuzach<\/a>\u201d (1993) spada z wysoko\u015bci, po czym obwieszcza, \u017ce odzyska\u0142 wzrok, by zaraz z impetem uderzy\u0107 w drzewo. I stwierdzi\u0142em, \u017ce to w\u0142a\u015bnie jest szczyt ludzkich osi\u0105gni\u0119\u0107 w dziedzinie \u017cartu. Dlatego teraz wr\u00f3ci\u0142em do Brooksa<\/a> z niepokojem, bo przecie\u017c komedia \u015bci\u015ble zwi\u0105zana jest i z czasami, w kt\u00f3rych powstaje, i z peselem jej odbiorcy. Ale gwa\u0142towne i g\u0142\u0119bokie zanurzenie w Brooksie<\/a> doprowadzi\u0142o mnie do przynajmniej jednego wniosku: \u015bmiech, o kt\u00f3ry pyta\u0142 redaktor Popielecki, to tylko jeden z milion\u00f3w stan\u00f3w, jakie wywo\u0142uje tw\u00f3rczo\u015b\u0107 ameryka\u0144skiego re\u017cysera. I by\u0107 mo\u017ce wcale nie najwa\u017cniejszy. <\/p>\n

\n

\"robin <\/a><\/p>\n<\/div>\n

“Robin Hood: Faceci w rajtuzach”<\/sup><\/p>\n

***<\/strong><\/p>\n

Popularny portal Filmweb.pl podaje, \u017ce Mel Brooks<\/a> sko\u0144czy\u0142 sto lat, ale to oczywi\u015bcie k\u0142amstwo. Przecie\u017c liczba rzeczy, kt\u00f3re stworzy\u0142, ka\u017ce s\u0105dzi\u0107, \u017ce ma tych lat co najmniej dwa tysi\u0105ce. Brooks<\/a> pisa\u0142 do filmu, teatru, telewizji, uk\u0142ada\u0142 piosenki, gra\u0142 przed kamer\u0105 i na scenie, re\u017cyserowa\u0142 seriale, programy, filmy. Te ostatnie to tylko u\u0142amek jego dorobku, ale przynios\u0142y mu najwi\u0119ksz\u0105 popularno\u015b\u0107 i rozpoznawalno\u015b\u0107, cho\u0107 z pocz\u0105tku nie by\u0142o \u0142atwo. Kinowy debiut, czyli \u201eProducenci<\/a>\u201d (1967), spotka\u0142 si\u0119 z mieszanym odbiorem, a \u00f3wczesne krytyczne recenzje stworzy\u0142y matryc\u0119, do kt\u00f3rej si\u0119ga\u0107 b\u0119d\u0105 nieprzychylni re\u017cyserowi dziennikarze przy okazji premiery wszystkich jego kolejnych film\u00f3w. Brooks<\/a> jest zatem wulgarny, g\u0142upkowaty, prostacki, niesmaczny, prymitywny, ordynarny, chamski, nieokrzesany, tandetny, prza\u015bny, krety\u0144ski, kiczowaty, no i \u017cenuj\u0105cy. Za scenariusz \u201eProducent\u00f3w<\/a>\u201d dosta\u0142 co prawda Oscara \u2013 pokonuj\u0105c mi\u0119dzy innymi \u201eBitw\u0119 o Algier<\/a>\u201d i \u201e2001: Odysej\u0119 kosmiczn\u0105<\/a>\u201d \u2013 ale niesmak pozosta\u0142. <\/p>\n

“Producenci” \u2013 zwiastun<\/sup><\/p>\n

Styl Mela Brooksa<\/a> w spos\u00f3b pe\u0142ny objawi\u0142 si\u0119 w \u201eP\u0142on\u0105cych siod\u0142ach<\/a>\u201d z 1974 roku: jest tu i delikatny temat (czarny szeryf kontra wszechobecni rasi\u015bci) i \u017carty ze wszystkiego (od trawienia fasoli po gwa\u0142t zbiorowy), i \u2013 przede wszystkim \u2013 parodia za\u015bniedzia\u0142ych konwencji (w tym przypadku: westernu). Cz\u0119\u015b\u0107 krytyk\u00f3w nadal si\u0119 z\u017cyma\u0142a, ale niekt\u00f3rzy otwarcie m\u00f3wili o prze\u0142omowo\u015bci takiego kina. John Cawelti w klasycznym tek\u015bcie Chinatown and Generic Transformation in Recent American Films<\/i> (1978) postawi\u0142 Brooksa<\/a> obok Sama Peckinpaha<\/a>, Roberta Altmana<\/a>, Romana Pola\u0144skiego<\/a> i Arthura Penna<\/a> jako tw\u00f3rc\u00f3w, kt\u00f3rzy dekonstruuj\u0105 podstawy kina popularnego, obna\u017caj\u0105 ich fa\u0142sz, ka\u017c\u0105 krytycznie spojrze\u0107 na tworzone przez film iluzje. Ciekawe, \u017ce \u201eP\u0142on\u0105ce siod\u0142a<\/a>\u201d wjecha\u0142y do kin zaledwie kilka lat po tym, jak francuscy teoretycy Jean-Louis Comolli i Jean Narboni stwierdzili, \u017ce kino zawsze jest polityczne, bo w niezauwa\u017calny spos\u00f3b reprodukuje dominuj\u0105c\u0105 ideologi\u0119. Wykorzystuje efekt rzeczywisto\u015bci, by wm\u00f3wi\u0107 widzom, \u017ce to, co ogl\u0105daj\u0105, jest prawd\u0105, a ta \u201eprawda\u201d \u2013 dziwnym trafem! \u2013 zawsze zgodna jest z dominuj\u0105cym systemem. Ambitny tw\u00f3rca powinien zatem to wra\u017cenie realno\u015bci prze\u0142amywa\u0107 i konsekwentnie obna\u017ca\u0107 ideologiczn\u0105 prac\u0119 kina. Comolli i Narboni jako przyk\u0142ad takiego dzia\u0142ania podawali mi\u0119dzy innymi \u201ePerson\u0119<\/a>\u201d (1966) Ingmara Bergmana<\/a>, ale chyba tylko dlatego, \u017ce nie mogli jeszcze zobaczy\u0107, jak w \u201eP\u0142on\u0105cych siod\u0142ach<\/a>\u201d zbieg\u0142y z planu zdj\u0119ciowego kowboj rozwala tort na twarzy musicalowego tancerza w sto\u0142\u00f3wce studia Warner Bros. Ameryka\u0144skie kino gatunkowe \u2013 a Brooks<\/a> mierzy\u0142 si\u0119 z nim jeszcze mi\u0119dzy innymi w \u201eM\u0142odym Frankensteinie<\/a>\u201d (1974) i \u201eKosmicznych jajach<\/a>\u201d (1987)\u00a0 \u2013 niesie w sobie niezr\u00f3wnan\u0105 si\u0142\u0119 mitotw\u00f3rcz\u0105, zatem nadaje si\u0119 do takiej dekonstrukcji lepiej ni\u017c kontemplacje Szweda. Wniosek jest prosty: z dw\u00f3ch pan\u00f3w na \u201eB\u201d to Mel Brooks<\/a> jest dla historii kina wa\u017cniejszy.\u00a0 <\/p>\n

***<\/strong><\/p>\n

<\/strong>
Pisanie o Brooksie<\/a> jako o \u201eparody\u015bcie\u201d czy \u201eprze\u015bmiewcy\u201d w najmniejszym stopniu nie oddaje tego, co wydarza si\u0119 w jego filmach, a ta wspomniana przeze mnie \u201edekonstrukcja\u201d brzmi chyba jednak zbyt elegancko i pow\u015bci\u0105gliwie. Bo Brooks<\/a> po prostu rozwala, i to nie tylko konwencje gatunku, ale wszelki sens i porz\u0105dek. Fabu\u0142y jego film\u00f3w, a tak\u017ce charakterystyka i motywacje postaci trzymaj\u0105 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na s\u0142owo humoru, zmieniaj\u0105c si\u0119 czasem ze sceny na scen\u0119, jak ognia unikaj\u0105c konsekwencji i koherencji. W tym jednak kryje si\u0119 prawda i to uwielbiane przez Brooksa obna\u017canie iluzji: przecie\u017c idea bohatera, kt\u00f3rego motywacje mo\u017cna \u0142atwo zidentyfikowa\u0107, a tak\u017ce fabu\u0142y, kt\u00f3ra zawsze powinna przestrzega\u0107 ci\u0105gu przyczynowo-skutkowego, jest niczym innym jak k\u0142amstwem proponowanym nam przez fikcj\u0119. To przypadek rz\u0105dzi histori\u0105 \u015bwiata (i \u201eHistori\u0105 \u015bwiata\u201d): gdyby Moj\u017cesz w niewyt\u0142umaczalnej chwili nieuwagi nie upu\u015bci\u0142 jednej z tablic, dzi\u015b chrze\u015bcijanie musieliby radzi\u0107 sobie nie z dziesi\u0119cioma, ale pi\u0119tnastoma przykazaniami… <\/p>\n

\n

\"koszmiczne <\/a><\/p>\n<\/div>\n

“Kosmiczne jaja”<\/sup><\/p>\n

Prawdziwie anarchistyczny rozgardiasz panuje u Brooksa<\/a> r\u00f3wnie\u017c na poziomie filmowej formy. Z jednej strony filmy Brooksa to brzydkie, czasem nieostre uj\u0119cia, bezsensownie rozchwiana kamera, p\u0142askie o\u015bwietlenie, przypadkowy monta\u017c \u2013 \u201eProducent\u00f3w<\/a>\u201d ogl\u0105da si\u0119 niezwykle ci\u0119\u017cko, ale i du\u017co p\u00f3\u017aniejsze \u201eKosmiczne jaja<\/a>\u201d wygl\u0105daj\u0105 niewiele lepiej. Z drugiej jednak strony Brooks<\/a> nagradza uwa\u017cnych widz\u00f3w: dyskretne dowcipy kryj\u0105 si\u0119 na drugim albo trzecim planie, a niekt\u00f3re kadry skomponowane s\u0105 z dba\u0142o\u015bci\u0105 o detal godn\u0105 najwybitniejszych artyst\u00f3w komiksowych. Popisowym numerem re\u017cysera jest powolny ruch kamery, ods\u0142aniaj\u0105cy kolejne elementy danej sceny \u2013 jak w \u201eL\u0119ku wysoko\u015bci<\/a>\u201d (1977), gdy fotograf powi\u0119ksza do niebotycznych rozmiar\u00f3w zdj\u0119cie bohatera. To kolejny dysonans w tw\u00f3rczo\u015bci Brooksa: jawne partactwo krzy\u017cuje si\u0119 z pora\u017caj\u0105c\u0105 precyzj\u0105.\u00a0 <\/p>\n

Jednak ze wszystkich demolek Brooksa<\/a> najwi\u0119kszy \u015blad w g\u0142owach odbiorc\u00f3w pozostawia chyba ta dokonana na j\u0119zyku. Re\u017cyser jest mistrzem gier j\u0119zykowych \u2013 niemal ka\u017cde s\u0142owo ma u niego wiele sens\u00f3w, zmieniaj\u0105cych si\u0119 w zale\u017cno\u015bci od kontekstu, sytuacji, intonacji. Najcz\u0119\u015bciej korzysta z homonim\u00f3w \u2013 s\u0142\u00f3w o identycznym brzmieniu, ale r\u00f3\u017cnych znaczeniach, kt\u00f3rych samo istnienie neguje jakiekolwiek aspiracje j\u0119zyka do porz\u0105dkowania \u015bwiata. Skoro s\u0142owa mog\u0105 znaczy\u0107 wszystko, mog\u0105 nie znaczy\u0107 te\u017c nic \u2013 w filmach re\u017cysera cz\u0119sto powracaj\u0105 sceny, w kt\u00f3rych bohaterowie po prostu nie s\u0105 w stanie si\u0119 ze sob\u0105 porozumie\u0107. Co ciekawe jednak \u2013 to kolejny brooksowy paradoks! \u2013 ta j\u0119zykowa dezynwoltura najpi\u0119kniej objawia si\u0119 w filmie pozbawionym dialog\u00f3w: “Niemym kinie<\/a>“, gdzie jedyn\u0105 osob\u0105 odzywaj\u0105c\u0105 si\u0119 na ekranie jest mim.\u00a0 <\/p>\n

\n

\"nieme <\/a><\/p>\n<\/div>\n

“Nieme kino”<\/sup><\/p>\n

Dla widz\u00f3w, kt\u00f3rzy \u2013 jak ja \u2013 poznawali filmy Brooksa<\/a> z telewizji, j\u0119zykowe skrzywienie re\u017cysera mia\u0142o dwie dodatkowe warstwy. Po pierwsze, t\u0142umaczenie, najcz\u0119\u015bciej (i najch\u0119tniej) w wykonaniu El\u017cbiety Ga\u0142\u0105zki-Salamon, kt\u00f3re si\u0142\u0105 rzeczy musia\u0142o i\u015b\u0107 bardziej za duchem orygina\u0142u ni\u017c dos\u0142owno\u015bci\u0105. Po drugie, lektora, odczytuj\u0105cego po polsku wypowiadane na ekranie dialogi. Dzi\u015b powr\u00f3t do tych telewizyjnych wersji robi wra\u017cenie: oto postacie m\u00f3wi\u0105 swoje, t\u0142umaczenie swoje, a do tego lektor usi\u0142uje sprosta\u0107 komicznej kadencji aktor\u00f3w, cz\u0119sto niestety \u2013 taki ju\u017c los lektora \u2013 t\u0119 walk\u0119 przegrywaj\u0105c. Brooks<\/a> nie by\u0142by sob\u0105, gdyby nawet tej, skrajnie lokalnej, relacji nie postawi\u0142 w pewnym momencie na g\u0142owie \u2013 oto w \u201eBy\u0107 albo nie by\u0107<\/a>\u201d (1983) dw\u00f3jka bohater\u00f3w najpierw \u015bpiewa, a potem rozmawia w pewnym charakterystycznie szeleszcz\u0105cym j\u0119zyku znad Wis\u0142y. I kiedy nagle g\u0142os zza kadru zapowiada, \u017ce \u201ez troski o zachowanie zdrowego rozs\u0105dku reszta tego filmu nie b\u0119dzie po polsku\u201d, to trudno oprze\u0107 si\u0119 wra\u017ceniu, \u017ce tak naprawd\u0119 niewiele to da \u2013 \u201ezdrowy rozs\u0105dek\u201d to ostatnie, co znajdziemy w filmach Brooksa<\/a>. <\/p>\n

***<\/strong><\/p>\n

Dorobek Mela Brooksa<\/a> jest doskona\u0142ym pretekstem do dyskusji o tym, czego i w jakim kontek\u015bcie nie nale\u017cy \u2013 lub nale\u017cy! \u2013 pokazywa\u0107 na ekranie. Re\u017cyser buduje swoje filmy z \u017cart\u00f3w rasistowskich, seksistowskich, o niepe\u0142nosprawno\u015bci, przemocy seksualnej, nazizmie, etniczno\u015bci, religii, jakby chcia\u0142 upewni\u0107 si\u0119, \u017ce ka\u017cda osoba na widowni b\u0119dzie mia\u0142a szans\u0119 poczu\u0107 si\u0119 ura\u017cona. Jednocze\u015bnie jego produkcje pe\u0142ne s\u0105 temat\u00f3w albo przynajmniej moment\u00f3w interesuj\u0105co progresywnych, a wszystko to jest ze sob\u0105 wymieszane, pozornie bez \u0142adu i sk\u0142adu. <\/p>\n

Prze\u015bled\u017amy fragment \u201eP\u0142on\u0105cych siode\u0142<\/a>\u201d: niemiecka tancerka Lili Von Shtupp wykonuje efektowny numer pozwalaj\u0105cy zaznaczy\u0107 jej swoj\u0105 podmiotowo\u015b\u0107, by w kolejnej scenie zupe\u0142nie straci\u0107 zmys\u0142y na widok zawarto\u015bci spodni Barta, kt\u00f3rego chwil\u0119 wcze\u015bniej planowa\u0142a uwie\u015b\u0107. To, co dla zaczytanego w popularnych poradnikach scenarzysty by\u0142oby niekonsekwencj\u0105, dla Brooksa<\/a> jest po prostu materi\u0105 buduj\u0105c\u0105 ludzkie zachowania. W jego filmach takich zbitek jest pe\u0142no, re\u017cyser ci\u0105gle przeskakuje mi\u0119dzy rejestrami, a os\u0105d\u00f3w nie u\u0142atwia ci\u0105g\u0142y atak na zmys\u0142y widz\u00f3w. Podej\u015bcie Brooksa dobrze oddaje publiczno\u015b\u0107 z \u201eProducent\u00f3w<\/a>\u201d: oburzona wychodzi z \u201eWiosny dla Hitlera\u201d, ale zawraca, gdy na scenie pojawia si\u0119 co\u015b, co \u201ejednak jest \u015bmieszne\u201d, cho\u0107 przecie\u017c wyd\u017awi\u0119k przedstawienia si\u0119 nie zmieni\u0142. W filmach Brooksa<\/a> to gag jest kr\u00f3lem, a na rozpatrywanie jego kontekstu i konsekwencji nie ma ju\u017c albo miejsca, albo czasu, albo po prostu powodu.\u00a0 <\/p>\n

“P\u0142on\u0105ce siod\u0142a” \u2013 zwiastun<\/sup><\/p>\n

Dlatego \u0142atwo jest i\u015b\u0107 na \u0142atwizn\u0119: potraktowa\u0107 filmy Brooksa<\/a> jako toksyczny skansen i odgrodzi\u0107 od \u015bwiata ogromnym trigger warning<\/i>. Jednak mo\u017ce lepiej spojrze\u0107 na nie z dystansu, wykorzysta\u0107 jako asumpt do refleksji nad etyk\u0105 komedii i granicami satyry? Nie b\u0119dzie to przedmiotem tego tekstu, bo limit znak\u00f3w wykorzysta\u0142em na kombatanckie wspominki o Polsacie, ale zauwa\u017c\u0119 jedno: z brooksowskiego chaosu \u017cart\u00f3w \u2013 czasem faktycznie raczej odra\u017caj\u0105cych ni\u017c \u015bmiesznych \u2013 zawsze wy\u0142ania si\u0119 moralnie klarowny obraz \u015bwiata. Cho\u0107 Brooksowi<\/a> zdarza\u0142o si\u0119 w wywiadach u\u017cy\u0107 zagarni\u0119tego i wypaczonego przez prawic\u0119 poj\u0119cia \u201epolityczna poprawno\u015b\u0107\u201d, trudno mi sobie wyobrazi\u0107 go obok tych wsp\u00f3\u0142czesnych komik\u00f3w, kt\u00f3rzy twierdz\u0105, \u017ce \u201ekomedia nie powinna uznawa\u0107 \u015bwi\u0119to\u015bci\u201d i \u201ewszystkim musi dostawa\u0107 si\u0119 po r\u00f3wno\u201d. U Brooksa<\/a> koniec ko\u0144c\u00f3w zawsze \u017ali s\u0105 nazi\u015bci, bigoci, rasi\u015bci \u2013 wszyscy ci, kt\u00f3rzy nie chc\u0105 otworzy\u0107 si\u0119 na drugiego cz\u0142owieka. W jego rozszala\u0142ych, nieprzewidywalnych filmach to jedyne, czego mo\u017cemy by\u0107 pewni. <\/p>\n

***<\/p>\n

Wracam do pytania z pocz\u0105tku tego tekstu \u2013 o emocje, jakie wywo\u0142uje kino Mela Brooksa<\/a>. Po przypomnieniu sobie jego filmografii nabieram przekonania, \u017ce jest to kwestia, kt\u00f3ra nurtuje chyba te\u017c samego re\u017cysera: w jego produkcjach cz\u0119sto wracaj\u0105 sceny przedstawie\u0144, a najciekawsze s\u0105 w nich uj\u0119cia publiczno\u015bci. Twarze zebranych przed scen\u0105 wyra\u017caj\u0105 wszystko: od oburzenia (\u201eProducenci<\/a>\u201d) przez zadziwienie (\u201eM\u0142ody Frankenstein<\/a>\u201d) i konsternacj\u0119 (\u201eP\u0142on\u0105ce siod\u0142a<\/a>\u201d) po eufori\u0119 (\u201eBy\u0107 albo nie by\u0107<\/a>\u201d). Gdyby\u015bmy jednak mieli potraktowa\u0107 je jako reakcje na filmy samego Brooksa, musieliby\u015bmy najpierw skorzysta\u0107 z jakiego\u015b triku: zmontowa\u0107 je ze sob\u0105 w przyspieszonym tempie albo na\u0142o\u017cy\u0107 tak, \u017ceby jedna twarz zdawa\u0142a si\u0119 wyra\u017ca\u0107 te wszystkie emocje naraz. Brooks<\/a> nie pozwala widzom nawet na chwil\u0119 spokoju i poczucia, \u017ce wiedz\u0105, o co chodzi albo jak maj\u0105 reagowa\u0107. Zamiast tego ci\u0105gle co\u015b wywraca, przestawia, buduje i od razu burzy. W\u0142a\u015bnie dlatego p\u00f3\u0142 wieku temu kino potrzebowa\u0142o Mela Brooksa<\/a> i w\u0142a\u015bnie dlatego dzi\u015b potrzebuje go nadal. <\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Mel Brooks, tw\u00f3rca \u201eKosmicznych jaj\u201d, \u201eP\u0142on\u0105cych siode\u0142\u201d i \u201eL\u0119ku wysoko\u015bci\u201d, ko\u0144czy dzi\u015b 100 lat. Jakie jest miejsce tw\u00f3rcy w historii kina i jak ogl\u0105da si\u0119 dzi\u015b jego filmy? \u2013 pisze dla nas Boles\u0142aw Raci\u0119ski. Redaktor Jakub Popielecki, zlecaj\u0105c mi poni\u017cszy tekst, zagadn\u0105\u0142: \u201eJak si\u0119 czujesz z Brooksem, \u015bmieszy ci\u0119 to?\u201d. Zdr\u0119twia\u0142em. To z pozoru niewinne<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":30845,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-30844","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30844","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=30844"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30844\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/30845"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=30844"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=30844"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=30844"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}