![\"CANNES](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73347_1.11.jpg\")
<\/picture><\/div>\nNa 79. festiwalu filmowym w Cannes<\/a> zadebiutowa\u0142 najnowszy film Paw\u0142a Pawlikowskiego<\/a> “Ojczyzna<\/a>“. Publiczno\u015b\u0107\u00a0<\/strong>nagrodzi\u0142a seans 6-minutow\u0105 owacj\u0105 na stoj\u0105co i “Ojczyzna<\/a>” sta\u0142a si\u0119 tym samym jednym z faworyt\u00f3w do Z\u0142otej Palmy. Film chwal\u0105 zar\u00f3wno polscy, jak i zagraniczni krytycy. Nasz\u0105 recenzj\u0119 autorstwa Ma\u0107ka Satory znajdziecie POD LINKIEM TUTAJ<\/a>. To “Dzie\u0142o wielkiej erudycji, niedo\u015bcignionej wizualnej perfekcji i emocji, kt\u00f3re najlepiej s\u0142ycha\u0107 w kompletnej ciszy” \u2013 pisze mi\u0119dzy innymi autor.\u00a0<\/strong> <\/strong>Maciek Satora mia\u0142 te\u017c mo\u017cliwo\u015b\u0107 porozmawiania z Paw\u0142em Pawlikowskim o “Ojczy\u017anie”,\u00a0Thomasie Mann<\/a>ie i powojennej Europie. Wywiad znajdziecie poni\u017cej.\u00a0 <\/strong><\/p>\n ***<\/strong><\/p>\n <\/strong>Niekt\u00f3rzy mog\u0105 powiedzie\u0107, \u017ce \u201eOjczyzna<\/a>\u201d to film idealnie skrojony na nasze czasy. Czy taki cel przy\u015bwieca\u0142 Panu od samego pocz\u0105tku?<\/strong><\/p>\n C\u00f3\u017c, przede wszystkim po prostu czu\u0142em, \u017ce bardzo chc\u0119 opowiedzie\u0107 t\u0119 histori\u0119, zag\u0142\u0119bi\u0107\u00a0si\u0119 w ten \u015bwiat i zrobi\u0107 dok\u0142adnie taki film. Nie by\u0142o w tym \u017cadnego ukrytego celu edukacyjnego. <\/p>\n Zawsze staram si\u0119 robi\u0107 filmy o tym, co akurat zaprz\u0105ta mi g\u0142ow\u0119, a ten projekt bardzo mocno dotyka moich osobistych przemy\u015ble\u0144. Wie Pan, chodzi o sytuacj\u0119 na \u015bwiecie, o brak \u2013 a w\u0142a\u015bciwie upadek \u2013 pewnego systemu warto\u015bci i desperackie szukanie nowego. O pr\u00f3by bycia szczerym wobec tego, kim si\u0119 jest i co si\u0119 reprezentuje, po kt\u00f3rych cz\u0142owiek nagle orientuje si\u0119, \u017ce dla dzisiejszego \u015bwiata nie ma to ju\u017c wi\u0119kszego znaczenia. <\/p>\n “Ojczyzna”<\/sup><\/p>\n A mimo to wci\u0105\u017c tli si\u0119 nadzieja, \u017ce mo\u017ce jednak ma… To tak\u017ce film o starzeniu si\u0119. Jestem wprawdzie nieco m\u0142odszy ni\u017c Thomas Mann<\/a> w tamtym okresie, ale potrafi\u0119 ju\u017c wyczu\u0107 ten moment, kiedy sprawy zaczynaj\u0105 wymyka\u0107 si\u0119 z r\u0105k; kiedy cz\u0142owiek my\u015bli sobie: O rany, w\u0142a\u015bciwie to ju\u017c nie rozumiem, co si\u0119 wok\u00f3\u0142 dzieje, ale i tak b\u0119d\u0119 par\u0142 naprz\u00f3d.<\/i><\/i><\/p>\n To r\u00f3wnie\u017c opowie\u015b\u0107 o rodzinie, kt\u00f3ra w dzisiejszych czasach \u2013 jako idea \u2013 jest przecie\u017c w sporych tarapatach. My\u015bl\u0119, \u017ce na Zachodzie instytucja rodziny wyra\u017anie i ewidentnie si\u0119 rozpada. A w filmie mamy do czynienia z bardzo specyficzn\u0105 rodzin\u0105. <\/p>\n Ten \u015bwiat i ta historia wyda\u0142y mi si\u0119 na tyle odleg\u0142e, by m\u00f3c z\u0142apa\u0107 do nich zdrowy dystans i ukszta\u0142towa\u0107 je w interesuj\u0105cy spos\u00f3b \u2013 zar\u00f3wno dramatycznie, jak i estetycznie; a jednocze\u015bnie na tyle bliskie, by czu\u0107, \u017ce rezonuj\u0105 z dzisiejsz\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105. Te tematy s\u0105 bliskie mnie i prawdopodobnie wielu innym ludziom, w to przynajmniej chcia\u0142bym wierzy\u0107. <\/p>\n S\u0142ucha\u0142em Pana konferencji prasowej i wynios\u0142em z niej, \u017ce wyb\u00f3r tego konkretnego momentu oraz postaci Thomasa Manna wydaje si\u0119 przez Pana pieczo\u0142owicie zaplanowany na domkni\u0119cie \u201etrylogii powojennej Europy\u201d \u2013 je\u015bli tak mo\u017cna okre\u015bli\u0107\u00a0\u201eId\u0119<\/a>\u201d, \u201eZimn\u0105 wojn\u0119<\/a>\u201d i \u201eOjczyzn\u0119<\/a>\u201d. A jednak, m\u00f3wi si\u0119, \u017ce ten projekt zosta\u0142 Panu zaproponowany\u2026<\/strong><\/strong><\/p>\n Nie, to dezinformacja, kt\u00f3ra od jakiego\u015b czasu kr\u0105\u017cy po mediach. Producenci faktycznie przys\u0142ali mi fikcyjn\u0105\u00a0biografi\u0119 Thomasa Manna \u2013\u00a0\u201eCzarodzieja\u201d napisanego przez Colma T\u00f3ib\u00edna \u2013 i zapytali, czy chcia\u0142bym zrobi\u0107 o nim film biograficzny. Odpowiedzia\u0142em:\u00a0Nie, bro\u0144 Bo\u017ce, co to za pomys\u0142. <\/i>Zapytali: A mo\u017ce serial? <\/i>Odpowiedzia\u0142em: Nie, pod \u017cadnym warunkiem!<\/i> Ale kiedy wgryz\u0142em si\u0119 w tekst, uderzy\u0142 mnie jeden konkretny moment \u2013 te kilka miesi\u0119cy w 1949 roku. Nie ca\u0142a podr\u00f3\u017c do Niemiec, ale ten moment, kiedy po raz pierwszy wraca do Europy, a potem w\u0142a\u015bnie do Niemiec. <\/p>\n Wtedy co\u015b mi za\u015bwita\u0142o. Przeczyta\u0142em mn\u00f3stwo innych biografii i reporta\u017cy z tamtej wizyty. Istnia\u0142 na przyk\u0142ad cz\u0142owiek, kt\u00f3ry by\u0142 w tamtym czasie kierowc\u0105 Thomasa Manna, mia\u0142 Buicka \u2013 niesamowicie bystry facet. Zostawi\u0142 po sobie bardzo ciekawy opis tych wydarze\u0144. Erika te\u017c o tym pisa\u0142a, cho\u0107 nie o tej konkretnej podr\u00f3\u017cy, ale o nast\u0119pnej, bo p\u00f3\u017aniej pojecha\u0142a z nim do Weimaru na obchody rocznicy \u015bmierci\u00a0Schillera. Sam Thomas r\u00f3wnie\u017c odnosi si\u0119 do tej wyprawy. <\/p>\n “Ojczyzna”<\/sup><\/p>\n Mamy wi\u0119c mn\u00f3stwo fascynuj\u0105cych informacji. S\u0105 te\u017c materia\u0142y z radia Wschodnich Niemiec \u2013 z tego obszaru, kt\u00f3ry zaraz mia\u0142 sta\u0107 si\u0119 NRD. Zachowa\u0142 si\u0119 reporta\u017c z jego wizyty w tamtej strefie. Ten moment nie mog\u0142 wyj\u015b\u0107 mi z g\u0142owy, wi\u0119c pomy\u015bla\u0142em:\u00a0Chrzani\u0107 fakty historyczne. Zr\u00f3bmy z tego histori\u0119, kt\u00f3ra obroni si\u0119 sama<\/i>. Nie chcieli\u015bmy pieczo\u0142owicie odtwarza\u0107 charakteru tej rodziny czy tego, jacy dok\u0142adnie byli, ale potraktowa\u0107 to jako uniwersaln\u0105 opowie\u015b\u0107, kt\u00f3ra w jaki\u015b spos\u00f3b \u0142\u0105czy si\u0119 z nami wszystkimi. Czyli nie sztywna rekonstrukcja, ale co\u015b \u017cywego. <\/p>\n Kiedy wi\u0119c przenios\u0142em w czasie w\u0105tek samob\u00f3jstwa, zmieni\u0142em kierowc\u0119 i wyeliminowa\u0142em biedn\u0105 Katj\u0119 \u2013 kt\u00f3ra by\u0142a bardzo mi\u0142\u0105 kobiet\u0105, \u017cyj\u0105c\u0105 w wielkiej harmonii z Thomasem, przez co na ekranie nie by\u0142oby \u017cadnego napi\u0119cia… Przynajmniej nic nam o takowym nie wiadomo. No wi\u0119c kiedy ju\u017c to zrobi\u0142em, dorzuci\u0142em Gr\u00fcndgensa, tego nazistowskiego aktora \u2013 \u015bwietnego zreszt\u0105 \u2013 oraz braci Wagner\u00f3w i Betty, kt\u00f3ra by\u0142a kochank\u0105 Eriki z czas\u00f3w, gdy w trakcie wojny pracowa\u0142y razem jako dziennikarki. Wrzuci\u0142em to wszystko do tego tygla, a potem skondensowa\u0142em i uformowa\u0142em zupe\u0142nie now\u0105 histori\u0119, kt\u00f3ra nie ma nic wsp\u00f3lnego z biografi\u0105, a ju\u017c na pewno z ksi\u0105\u017ck\u0105 T\u00f3ib\u00edna. To ca\u0142kowicie niezale\u017cny byt stworzony z najr\u00f3\u017cniejszych element\u00f3w. <\/p>\n Thomas Mann<\/a> dystansuje si\u0119 od swojej prywatnej \u017ca\u0142oby, ale te\u017c od \u017ca\u0142oby narodu niemieckiego. Zastanawiam si\u0119, dlaczego zdecydowa\u0142 si\u0119 Pan po\u0142\u0105czy\u0107 te dwa tematy w filmie.<\/strong><\/p>\n Czy on naprawd\u0119 dystansowa\u0142 si\u0119 od \u017ca\u0142oby Niemc\u00f3w? W jaki spos\u00f3b? <\/p>\n Niemieccy obywatele, kt\u00f3rych przedstawia Pan w filmie, zarzucaj\u0105 Mannowi, \u017ce odcina si\u0119\u00a0od ich powojennej \u017ca\u0142oby. To wa\u017cna cz\u0119\u015b\u0107 jego konfliktu z rodakami, kt\u00f3rzy zostali w Niemczech w czasie wojny.<\/strong><\/p>\n Tak, to prawda, ale um\u00f3wmy si\u0119, w\u015br\u00f3d Niemc\u00f3w, zw\u0142aszcza na Zachodzie, by\u0142o mn\u00f3stwo u\u017calania si\u0119 nad sob\u0105 w stylu:\u00a0Och, tak strasznie wycierpieli\u015bmy<\/i>, pomimo oczywistego faktu, \u017ce to oni rozp\u0119tali ca\u0142\u0105 t\u0119 awantur\u0119. Nie s\u0105dz\u0119, by \u201e\u017ca\u0142oba\u201d czy \u201e\u017cal\u201d by\u0142y w\u0142a\u015bciwymi s\u0142owami na okre\u015blenie tego, co czu\u0142y wtedy Niemcy. Na pewno by\u0142 tam te\u017c b\u00f3l, bo zgin\u0119\u0142o mn\u00f3stwo ludzi, ale nie uwa\u017cam, \u017ceby on si\u0119 od tego dystansowa\u0142. <\/p>\n My\u015bl\u0119, \u017ce stara\u0142 si\u0119 nie dopu\u015bci\u0107 do podzia\u0142u Niemiec na tle ideologicznym. Uwa\u017ca\u0142, \u017ce stoi ponad tym roz\u0142amem. Wierzy\u0142, \u017ce kultura niemiecka, kt\u00f3rej by\u0142 przecie\u017c g\u0142\u00f3wnym przedstawicielem, oraz XIX-wieczne humanistyczne tradycje Niemiec mog\u0105 by\u0107 spoiwem \u0142\u0105cz\u0105cym obie strony. By\u0142 te\u017c do\u015b\u0107 otwarty, je\u015bli chodzi o ideologi\u0119. Nawet w Weimarze \u2013 historycznie, ale te\u017c w filmie \u2013 nie lekcewa\u017cy\u0142 tego, co tam pr\u00f3bowano zbudowa\u0107. M\u00f3wi\u0142:\u00a0No dobrze, to przynajmniej jaka\u015b pr\u00f3ba. Pewnie si\u0119 nie powiedzie, ale jednak..<\/i>. Stara\u0142 si\u0119 robi\u0107 to, co Goethe \u2013 by\u0107 ponad tym wszystkim i patrze\u0107 na sprawy z perspektywy Olimpu, z g\u00f3ry. C\u00f3rka zarzuca mu zreszt\u0105\u00a0p\u00f3\u017aniej ten \u201eolimpijski dystans do rzeczywisto\u015bci\u201d. <\/p>\n Sandra Huller i Pawel Pawlikowski w Cannes 2026<\/sup><\/p>\n Ale tak naprawd\u0119 to by\u0142 jedyny spos\u00f3b, w jaki potrafi\u0142 funkcjonowa\u0107 \u2013 przyj\u0105\u0107 pozycj\u0119 powie\u015bciowego, wszechwiedz\u0105cego narratora, pr\u00f3bowa\u0107 to wszystko zrozumie\u0107, a nast\u0119pnie przekroczy\u0107 te problemy pot\u0119g\u0105 wyobra\u017ani i j\u0119zyka. J\u0119zyk niemiecki by\u0142 dla niego wszystkim. To by\u0142 jego prawdziwy dom. Jego bezdomno\u015b\u0107 by\u0142a mniej tragiczna ni\u017c bezdomno\u015b\u0107 Klausa i Eriki, poniewa\u017c w odr\u00f3\u017cnieniu od nich w rzeczywisto\u015bci mia\u0142 za sw\u00f3j dom j\u0119zyk i literatur\u0119. <\/p>\n Pan dzieli z Mannem ten dom?<\/strong><\/p>\n C\u00f3\u017c, tego bym na pewno nie powiedzia\u0142. Ale jednocze\u015bnie dostrzegam, \u017ce sztuka pozwala spojrze\u0107 na rzeczy z estetycznym i psychologicznym dystansem, niczym antropolog \u2013 i to jest dla mnie pomocne, nawet je\u015bli wiem, \u017ce ludzie zwykle nie wybieraj\u0105\u00a0tej drogi. Zamiast tego wol\u0105 bezrefleksyjnie wchodzi\u0107 w jedn\u0105 z gotowych narracji. W rezultacie dwie zamkni\u0119te ba\u0144ki zderzaj\u0105 si\u0119 ze sob\u0105 na argumenty i jest to ca\u0142kowicie bezcelowe zaj\u0119cie. Mn\u00f3stwo emocji, zero konstruktywnych wniosk\u00f3w \u2013 co uwa\u017cam za ogromny problem wsp\u00f3\u0142czesnej cywilizacji cyfrowej. Ka\u017cdy ma dzi\u015b wyrobione zdanie na ka\u017cdy pieprzony temat. Wszyscy wiedz\u0105, jak rozwi\u0105zywa\u0107 globalne kryzysy i dlaczego sta\u0142o si\u0119 to, co si\u0119 sta\u0142o. Teorie spiskowe kwitn\u0105, ale nie tylko one. Wcale nie trzeba by\u0107 foliarzem \u2013\u00a0po prostu ka\u017cdy zamyka si\u0119 w jakiej\u015b ba\u0144ce. Kiedy zaczynam interesowa\u0107 si\u0119 jakim\u015b tematem w internecie, algorytm od razu zak\u0142ada, \u017ce stoj\u0119 po jednej albo po drugiej stronie i nagle zalewa mnie potok informacji sformatowanych pod jeden konkretny kierunek.\u00a0Sam Pan wie, jak to dzia\u0142a, nie musz\u0119 tego t\u0142umaczy\u0107. <\/p>\n To funkcjonuje wsz\u0119dzie. Siedzisz w swoim pokoiku w Londynie, Pary\u017cu czy Nowym Jorku i masz zdanie na ka\u017cdy temat, nie maj\u0105c zielonego poj\u0119cia o realiach danej sprawy. Moja pozycja \u2013\u00a0czy te\u017c przywilej \u2013\u00a0polega na tym, \u017ce mieszka\u0142em w wielu krajach, przez d\u0142ugi czas, w r\u00f3\u017cnych okresach \u2013 i widz\u0119, jak sprzeczne potrafi\u0105 by\u0107 te opowie\u015bci. Kiedy jeste\u015b w, dajmy na to, Serbii, rzeczywisto\u015b\u0107 wygl\u0105da zupe\u0142nie inaczej, ni\u017c kiedy jeste\u015b w Chorwacji. Albo we\u017amy lata 70. i 80. \u2013 jest ca\u0142e pokolenie, kt\u00f3re wychowa\u0142o si\u0119 w tamtym okresie, a dzi\u015b nagle m\u00f3wi im si\u0119, \u017ce ca\u0142kowicie si\u0119 mylili. Czuj\u0119 to ca\u0142ym swoim cia\u0142em i umys\u0142em. <\/p>\n Ten film by\u0142 sposobem na wyra\u017cenie tego; na pokazanie, \u017ce historia jest skomplikowana i ludzie te\u017c s\u0105 skomplikowani. Wszystko zale\u017cy od tego, kim jeste\u015b w danym momencie swojego \u017cycia i jakie masz opcje. Chodzi o to, by stara\u0107 si\u0119 by\u0107 maksymalnie szczerym. Prawdy i tak nie poznasz, ale b\u0105d\u017a szczery wobec samego siebie, wobec tego, kim jeste\u015b. Poniewa\u017c to twoje dzia\u0142ania definiuj\u0105 ci\u0119 bardziej ni\u017c pogl\u0105dy wyg\u0142aszane w internecie. <\/p>\n Pawe\u0142 Pawlikowski i Ma\u0142gosia Bela w Cannes 2026<\/sup><\/p>\n Albo tw\u00f3j paszport.<\/strong><\/p>\n Albo paszport, dok\u0142adnie. W ka\u017cdym razie, dobra strona tworzenia fikcji, sztuki czy metafor polega na tym, \u017ce nie musisz w k\u00f3\u0142ko powiela\u0107 tej samej narracji. Kiedy idziesz zobaczy\u0107 wystaw\u0119, wszystko jest zawsze na jedno kopyto: \u0142ubudu, patriarchat, cokolwiek. No dobra, rozumiem, stary, jasne, okej. Ale to jest \u015blepy zau\u0142ek. To nie wyprowadzi nas na \u015bwie\u017ce powietrze, nie wniesie \u017cadnego nowego \u015bwiat\u0142a. Przesta\u0144my w k\u00f3\u0142ko m\u00f3wi\u0107 o swoich traumach, o tym, jak strasznie jest na \u015bwiecie i jak bardzo zostali\u015bmy skrzywdzeni, ubieraj\u0105c to w kostium tej czy innej opowie\u015bci. Spr\u00f3bujmy si\u0119 otworzy\u0107. O tym w\u0142a\u015bnie m\u00f3wi cytowany przez Thomasa Goethe<\/a>: o \u201eotwartym spojrzeniu\u201d. Na zasadzie:\u00a0Rozejrzyj si\u0119, przyjrzyj si\u0119 sobie i zobacz, jaka jest rzeczywisto\u015b\u0107<\/i>. A ona \u2013 inaczej, ni\u017c ta\u015bma w moich filmach \u2013 nigdy nie jest czarno-bia\u0142a. <\/p>\n Czy o tym w\u0142a\u015bnie opowiada zako\u0144czenie filmu?<\/strong><\/p>\n Zako\u0144czenie dzia\u0142a na wielu poziomach. Opowiada o ojcu i c\u00f3rce, o cz\u0142owieku, kt\u00f3ry mocno t\u0142umi emocje i nagle czuje, \u017ce co\u015b w nim p\u0119ka, co\u015b zostaje uwolnione. Nie mam pewno\u015bci, czy prawdziwy Thomas Mann kiedykolwiek p\u0142aka\u0142, ale ja go do tego w filmie zmusi\u0142em (\u015bmiech). Troch\u0119 si\u0119 martwi\u0142em, jak zareaguje niemiecka publiczno\u015b\u0107. W ko\u0144cu to taki pomnik literatury, a my pokazujemy p\u0142acz\u0105cego Thomasa Manna \u2013 to by\u0142o spore ryzyko. <\/p>\n Jaka by\u0142a Pana relacja z postaci\u0105\u00a0Thomasa Manna, zanim \u201espotka\u0142\u201d si\u0119\u00a0z nim Pan przy tym projekcie?<\/strong><\/p>\n Zna\u0142em go ca\u0142kiem dobrze. Przeczyta\u0142em wi\u0119kszo\u015b\u0107 jego ksi\u0105\u017cek, cho\u0107 nie wszystkie. Kiedy by\u0142em m\u0142odszy, m\u00f3wi\u0105c szczerze, wcale go nie uwielbia\u0142em. Raczej go szanowa\u0142em z dystansu, interesowa\u0142 mnie. Z wiekiem rozumiem go coraz bardziej i zaczynam docenia\u0107 jego precyzj\u0119, drobiazgowo\u015b\u0107, a nawet pedanteri\u0119 w opisywaniu pewnych rzeczy. <\/p>\n “Ojczyzna”<\/sup><\/p>\n Ale tak to ju\u017c jest z wi\u0119kszo\u015bci\u0105 ksi\u0105\u017cek czy dzie\u0142 sztuki \u2013 bywa moment, kiedy do nich nie dorastasz, a w pewnym momencie nagle je chwytasz, czy\u017c nie? To kwestia tego, jak uk\u0142ada si\u0119 twoje \u017cycie, na jakim etapie si\u0119 znajdujesz. Nagle dzie\u0142o sztuki, kt\u00f3re uwa\u017ca\u0142e\u015b za nudne jak flaki z olejem, gdy mia\u0142e\u015b 18 czy 25 lat, o\u017cywa, bo rezonuje z twoim do\u015bwiadczeniem. Trzeba by\u0107 uwa\u017cnym na samego siebie, na to, gdzie si\u0119 jest. I trzeba by\u0107 szczerym. To jedna z najwa\u017cniejszych rzeczy, a dzi\u015b bycie naprawd\u0119 szczerym wobec w\u0142asnych decyzji \u2013 tego, co si\u0119 reprezentuje i jak \u017cyje \u2013 jest piekielnie trudne. Mo\u017cesz mie\u0107 fantastyczne idea\u0142y, a potem twoje zachowania czy styl \u017cycia kompletnie do nich nie przystaj\u0105. <\/p>\n Dramat Thomasa Manna w \u201eOjczy\u017anie<\/a>\u201d polega na tym, \u017ce czuje presj\u0119, by jednoznacznie opowiedzie\u0107 si\u0119 po kt\u00f3rej\u015b ze stron \u2013\u00a0Zachodu lub Wschodu. Co s\u0105dzi Pan o cz\u0119sto wysuwanych w ostatnim czasie oczekiwaniach wobec artyst\u00f3w, by wprost wyra\u017cali swoje pogl\u0105dy polityczne?<\/strong><\/strong><\/p>\n Polityka jest wsz\u0119dzie, wi\u0119c zdecydowanie nale\u017cy si\u0119 z ni\u0105 mierzy\u0107. Uwa\u017cam, \u017ce m\u00f3j film jest bardzo polityczny, cho\u0107 mam nadziej\u0119, \u017ce w \u017caden spos\u00f3b nie jest propagandowy. Polityka przecie\u017c to niekoniecznie ordynarna agitka. Chodzi o precyzyjne opisywanie sytuacji. <\/p>\n Lubi\u0119 cytowa\u0107 Czechowa: Sztuka niewiele mo\u017ce rozwi\u0105za\u0107, ale jej zadaniem jest precyzyjne i uczciwe opisanie problemu<\/i> \u2013 i dopiero wtedy przechodzi si\u0119 do kolejnego etapu. Je\u015bli jednak t\u0142uczesz w k\u00f3\u0142ko jedno i to samo, z pasj\u0105, ale i monotoni\u0105, nikt nie b\u0119dzie ci\u0119 s\u0142ucha\u0142, bo stajesz si\u0119 wt\u00f3rny, a te wszystkie dyskursy i tak przecie\u017c wisz\u0105 w powietrzu. Takie dzia\u0142anie nie poszerzy ludzkiej wiedzy, poczucia tolerancji ani zdolno\u015bci do zrozumienia drugiego cz\u0142owieka. Mam wra\u017cenie, \u017ce t\u0119 zdolno\u015b\u0107 w\u0142a\u015bnie zatracamy. Re\u017cyser\u00f3w bez przerwy pyta si\u0119:\u00a0Co pan s\u0105dzi o tym, co pan s\u0105dzi o tamtym…<\/i>. No dobrze, problemy to problemy. Ale ja staram si\u0119 robi\u0107 filmy, kt\u00f3re stoj\u0105 ponad bie\u017c\u0105cymi kwestiami, co mo\u017ce jest z mojej strony okropne, nie wiem. Pewnie zostan\u0119 za to zaatakowany. My\u015bl\u0119 jednak, \u017ce warto by\u0107 politycznym, ale nie wolno by\u0107 uproszczaj\u0105cym. <\/p>\n Pawe\u0142 Pawlikowski z obsad\u0105 filmu “Ojczyzna” w Cannes 2026<\/sup><\/p>\n Na pewnym poziomie ten film jest niezwykle intelektualny \u2013 mimo kr\u00f3tkiego metra\u017cu nie oszcz\u0119dza Pan scen d\u0142ugich, skomplikowanych wyk\u0142ad\u00f3w Manna. Zastanawiam si\u0119, jak g\u0142\u0119boko musia\u0142 Pan wnikn\u0105\u0107 w te wyk\u0142ady i ich kontekst \u2013 na przyk\u0142ad w przes\u0142anie Goethego \u2013 kt\u00f3re w pewien spos\u00f3b m\u00f3wi\u0105 nam, jak rozumie\u0107 ten nowy \u015bwiat i przedmodernistyczny konflikt.\u00a0<\/strong><\/p>\n Film dzia\u0142a \u2013 mam nadziej\u0119 \u2013 na wielu poziomach, ale sens tego medium polega na tym, \u017ce opowiada obrazami: a przecie\u017c to, co bohaterowie m\u00f3wi\u0105, te\u017c jest istotne. Dla wielu widz\u00f3w pojawia si\u0119 cho\u0107by problem z jednoczesnym skupieniem na napisach i twarzach aktor\u00f3w. To mo\u017ce problematyczne, ale film naprawd\u0119 wcale nie jest a\u017c tak intelektualny. To, co m\u00f3wi Thomas Mann, jest w gruncie rzeczy bardzo proste, tylko on ubiera to w niezwykle skomplikowany, archaiczny spos\u00f3b, przez co wyra\u017anie traci kontakt ze swoimi s\u0142uchaczami z publiczno\u015bci. Ale sedno jego wypowiedzi trafia w punkt. <\/p>\n Cho\u0107by to o otwartym spojrzeniu poety w opozycji do dialektyki dominuj\u0105cej w filozofii. Albo o tragedii ludzkiego \u017cycia, kt\u00f3r\u0105 wyra\u017caj\u0105 obie cz\u0119\u015bci \u201eFausta\u201d \u2013 na przyk\u0142ad o ska\u017ceniu szlachetnej idei przez sam\u0105 pr\u00f3b\u0119 jej realizacji. M\u00f3wienie tego we Wschodnich Niemczech ma \u015bwietny wyd\u017awi\u0119k, bo idea by\u0142a wspania\u0142a. A ten wschodnioniemiecki dzia\u0142acz, Becher, przysz\u0142y minister kultury \u2013 nie kwestionuj\u0119 jego motywacji. Uwa\u017cam, \u017ce to czysta dusza, on naprawd\u0119 chcia\u0142, \u017ceby to zadzia\u0142a\u0142o. Kiedy wi\u0119c proponuje Thomasowi stanowisko prezesa Akademii, jest w tym znacznie mniej cyniczny ni\u017c podobni mu go\u015bcie z Niemiec Zachodnich. A jednak, gdy widzisz wojsko, polityk\u0119 i to, jak one kontroluj\u0105 ca\u0142y ten proces, dostrzegasz problem z realizacj\u0105 tej niezwykle szlachetnej idei. <\/p>\n I wtedy pojawia si\u0119 to wtargni\u0119cie Stauffelbergera, kt\u00f3ry wpada i chce zaalarmowa\u0107 Thomasa Manna w sprawie sytuacji w Buchenwaldzie \u2013 tym obozie, ju\u017c przecie\u017c powojennym, nie nazistowskim. To fakt historyczny, poniewa\u017c Buchenwald le\u017cy tu\u017c obok Weimaru, dos\u0142ownie na jego przedmie\u015bciach. Thomas Mann by\u0142 pytany:\u00a0Dlaczego nie wspomina Pan o tym, \u017ce s\u0105 tam przetrzymywani wi\u0119\u017aniowie polityczni?<\/i> Uzna\u0142 wtedy, \u017ce odwiedzenie obozu podczas tej podr\u00f3\u017cy nie by\u0142oby najbardziej w\u0142a\u015bciw\u0105 decyzj\u0105. Nie wspomnia\u0142 wi\u0119c o tym ani s\u0142owem. Ale to musia\u0142o le\u017ce\u0107 mu na sercu. <\/p>\n “Ojczyzna”<\/sup><\/p>\n W filmie, poniewa\u017c mieszam ze sob\u0105 r\u00f3\u017cne elementy jak szalony, po\u0142\u0105czy\u0142em posta\u0107 Stauffelbergera z wyrzutami sumienia Manna dotycz\u0105cymi jego w\u0142asnego syna. Wi\u0119c ta scena, ten sen, to nag\u0142e zderzenie dw\u00f3ch \u015bwiat\u00f3w… Nie mam pewno\u015bci, czy to nie by\u0142o zbyt mgliste i celowo pozostawione dwuznacznym, ale to cz\u0119\u015b\u0107 procesu tw\u00f3rczego w tym filmie: \u0142\u0105cz\u0119 to, co osobiste, z tym, co polityczne, i mam nadziej\u0119, \u017ce zadzia\u0142a to na wyobra\u017ani\u0119 widz\u00f3w. Dla mnie w\u0142a\u015bnie tak dzia\u0142a sztuka. Zestawiasz ze sob\u0105 pewne elementy i liczysz na to, \u017ce odpowiednio zarezonuj\u0105. <\/p>\n Przeczuwa Pan, \u017ce biografowie b\u0119d\u0105 mieli u\u017cywanie, wytykaj\u0105c Panu wszystkie b\u0142\u0119dy historyczne?<\/strong><\/p>\n Ubieg\u0142em ich, bo od razu powiedzia\u0142em:\u00a0S\u0142uchajcie, koncertowo pokpi\u0142em fakty historyczne<\/i>. Gr\u00fcndgens nigdy nie by\u0142 wtedy we Frankfurcie. Burmistrz Frankfurtu by\u0142 zupe\u0142nie inn\u0105 postaci\u0105 \u2013 znacznie sympatyczniejsz\u0105 ni\u017c ten w filmie… No i bracia Wagner, oni nigdy nie pojawiliby si\u0119\u00a0na tym bankiecie\u2026 Ale pomy\u015bla\u0142em: w\u0142a\u015bciwie czemu nie? Mn\u00f3stwo by\u0142ych nazist\u00f3w kr\u0119ci\u0142o si\u0119 w pobli\u017cu, szukaj\u0105c protekcji. To ciekawe postacie, wi\u0119c czemu ich nie wrzuci\u0107? Od pocz\u0105tku postawi\u0142em spraw\u0119 jasno: to rodzaj dokumentalnej fantazji. <\/p>\n Swoj\u0105\u00a0trzeci\u0105\u00a0cz\u0119\u015b\u0107 trylogii powojennej Europy postanowi\u0142 Pan opowiedzie\u0107 z perspektywy Niemca, a nie Polaka. Co zainspirowa\u0142o t\u0119\u00a0zmian\u0119?<\/strong><\/p>\n M\u00f3wi\u0105c szczerze, nie my\u015bl\u0119 kategoriami narodowo\u015bci. Szukam postaci i sytuacji, z kt\u00f3rymi potrafi\u0119 si\u0119 uto\u017csami\u0107. To dok\u0142adnie ten sam proces: znajduj\u0119 interesuj\u0105c\u0105 ludzk\u0105 sytuacj\u0119 w bogatym kontek\u015bcie, a potem pr\u00f3buj\u0119 po\u0142\u0105czy\u0107 te dwa elementy. Poza tym coraz mocniej czuj\u0119, \u017ce koniec ko\u0144c\u00f3w jestem po prostu Europejczykiem. Brzmi to g\u00f3rnolotnie, wiem. Kto\u015b z Europejskiej Akademii Filmowej poprosi\u0142 mnie kiedy\u015b o wypowied\u017a na temat tego, dlaczego kino potrzebuje Europy, a Europa kina. Zamiast nagrywa\u0107 jakie\u015b banalne o\u015bwiadczenie iPhonem, zrobi\u0142em film, kt\u00f3ry wyra\u017ca to znacznie lepiej. <\/p>\n Pawe\u0142 Pawlikowski i Sandra H\u00fcller na konferencji prasowej w Cannes 2026<\/sup><\/p>\n Ten film jest bardzo europejski. I nie m\u00f3wi\u0119 tego w jaki\u015b wstr\u0119tny, kolonialny spos\u00f3b, wr\u0119cz przeciwnie. To tak\u017ce swego rodzaju elegia dla pewnej europejskiej cywilizacji. Zako\u0144czenie filmu opowiada oczywi\u015bcie o Klausie, o najr\u00f3\u017cniejszych rzeczach, ale te\u017c o naszym \u015bwiecie, o \u015bwiecie, kt\u00f3ry w\u0142a\u015bnie si\u0119 rozpad\u0142. A mimo to, te zepsute organy wci\u0105\u017c potrafi\u0105 wyda\u0107 z siebie czysty utw\u00f3r Bacha. Organista nie jest wybitny, instrument jest wadliwy, a mimo to muzyka o\u017cywa. W tej scenie kryje si\u0119 kilka takich sens\u00f3w. <\/p>\n Dwa lata temu g\u0142o\u015bno by\u0142o o tym, \u017ce Sieriebriennikow<\/a> zrobi\u0142 film o Limonowie. Pan te\u017c swego czasu planowa\u0142 podj\u0105\u0107\u00a0si\u0119 realizacji filmu o jego postaci\u2026<\/strong><\/p>\n Tak, ale szybko si\u0119\u00a0z tego wycofa\u0142em. W tym projekcie, w \u201eOjczy\u017anie<\/a>\u201d, mieli\u015bmy do czynienia z trzema silnymi postaciami. Limonow by\u0142 natomiast solist\u0105, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rego kr\u0119ci\u0142y si\u0119 r\u00f3\u017cne postacie karmi\u0105ce tylko jego w\u0142asne ego i towarzysz\u0105ce mu w drodze. To by\u0142 spory problem scenariuszowy. Poza tym by\u0142… c\u00f3\u017c, specyficzny. Spotka\u0142em go kilka razy i\u2026\u00a0 ostatecznie uzna\u0142em, \u017ce nie chc\u0119 sk\u0142ada\u0107 mu ho\u0142du. Popiera\u0142 rosyjskie roszczenia wobec Ukrainy. To znaczy, zmar\u0142 przed pe\u0142noskalow\u0105 wojn\u0105, ale powtarza\u0142 mi na spotkaniach:\u00a0B\u0119dzie wojna, zobaczysz, b\u0119dzie wojna. I wtedy Polska mo\u017ce wzi\u0105\u0107 ten kawa\u0142ek, my we\u017amiemy tamten\u2026<\/i> Pomy\u015bla\u0142em sobie:\u00a0Co on, do jasnej cholery, wygaduje?<\/i> Wiedzia\u0142em, \u017ce pakujemy si\u0119 w potworne k\u0142opoty. Nie chcia\u0142em robi\u0107 o nim filmu. <\/p>\n Poza tym nie mia\u0142em ochoty kr\u0119ci\u0107 filmu o Rosjanach po angielsku, co wydawa\u0142o si\u0119 wtedy jedyn\u0105 opcj\u0105 na spi\u0119cie bud\u017cetu. Zawsze staram si\u0119 robi\u0107 filmy przy u\u017cyciu autentycznych materia\u0142\u00f3w i j\u0119zyk\u00f3w, na ile to mo\u017cliwe. Jestem pod tym wzgl\u0119dem bardzo wyczulony. Pewnie te\u017c dlatego, \u017ce czuj\u0119 si\u0119 Europejczykiem. Mieszka\u0142em w Niemczech, we Francji, w Polsce, w Anglii… Nie potrafi\u0119 i\u015b\u0107 na takie skr\u00f3ty. Nie wyobra\u017cam sobie, \u017ceby Niemc\u00f3w grali ameryka\u0144scy aktorzy albo Polak\u00f3w Rosjanie, co przecie\u017c w kinie g\u0142\u00f3wnego nurtu jest norm\u0105. Zw\u0142aszcza w tych mi\u0119dzynarodowych koprodukcjach, gdzie g\u0142o\u015bne nazwiska s\u0105 potrzebne tylko po to, \u017ceby algorytm pozwoli\u0142 sfinansowa\u0107 ten cholerny film. Staram si\u0119 budowa\u0107 z autentycznych, szlachetnych tworzyw, bo po prostu to lubi\u0119. <\/p>\n Pawe\u0142 Pawlikowski w Cannes 2026<\/sup><\/p>\n W tym filmie dobiera\u0142em aktor\u00f3w niezwykle starannie. Hansa<\/a> nie zna\u0142em zbyt dobrze. Kiedy go pozna\u0142em, pomy\u015bla\u0142em:\u00a0Jest idealny<\/i>. Sandra<\/a> z kolei by\u0142a oczywistym wyborem, bo to… c\u00f3\u017c, bo to Sandra H\u00fcller, klasa sama w sobie. Widzia\u0142em z ni\u0105 jakie\u015b cztery filmy i za ka\u017cdym razem hipnotyzuje mnie to, jak autentyczna potrafi by\u0107. Jej gra wyp\u0142ywa z g\u0142\u0119bi wn\u0119trza, a jednocze\u015bnie nie ma w tym taniego epatowania emocjami. W jej aktorstwie tkwi niesamowita muzykalno\u015b\u0107. To jeden z tych talent\u00f3w, kt\u00f3re trafiaj\u0105 si\u0119 raz na pokolenie. A Erika to wybitnie trudna posta\u0107, wi\u0119c pomy\u015bla\u0142em:\u00a0Okej, to mo\u017ce zadzia\u0142a\u0107.<\/i><\/i><\/p>\n Kiedy zobaczy\u0142em j\u0105 w \u201eTonim Erdmannie<\/a>\u201d, \u201eAnatomii upadku<\/a>\u201d czy \u201eStrefie interes\u00f3w<\/a>\u201d, pomy\u015bla\u0142em:\u00a0Bo\u017ce, ona zawsze daje rad\u0119<\/i>. Mo\u017ce gra\u0142a te\u017c i w jakich\u015b s\u0142abych filmach, kt\u00f3rych po prostu nie widzia\u0142em, ale kiedy gra w projekcie, kt\u00f3ry warto jest realizowa\u0107, kt\u00f3ry niesie jak\u0105\u015b wa\u017cn\u0105 opowie\u015b\u0107, wspina si\u0119 na absolutne wy\u017cyny i ci\u0105gnie ca\u0142\u0105 produkcj\u0119 za sob\u0105. Oczywi\u015bcie wsp\u00f3\u0142praca wymaga\u0142a czasu, musieli\u015bmy wypracowa\u0107 wsp\u00f3lny j\u0119zyk, bo ona nie jest przyzwyczajona do mojego sposobu budowania filmu tak bardzo opartego na kompozycji kadru, my\u015bleniu obrazami. Czasami aktorzy czuj\u0105 si\u0119 nieco zagubieni, kiedy pr\u00f3bujesz… Wie Pan, o co chodzi. Ale bardzo szybko z\u0142apa\u0142a ten rytm, wysz\u0142o to znakomicie. My\u015bl\u0119, \u017ce surowo\u015b\u0107 mojego podej\u015bcia wr\u0119cz podbija jej gr\u0119. Te rzeczy nawzajem sobie pomagaj\u0105. Wi\u0119c wyb\u00f3r Sandry nie by\u0142 trudny.\u00a0 <\/p>\n Co jest takiego w powojennej Europie, \u017ce wraca Pan do niej raz po raz?<\/strong><\/p>\n Cho\u0107 nie by\u0142o mnie jeszcze wtedy na \u015bwiecie, to rzeczywisto\u015b\u0107, atmosfera, kt\u00f3rej dorasta\u0142em. Kiedy by\u0142em dzieckiem, wci\u0105\u017c trwa\u0142a zimna wojna. Ideologia by\u0142a niezwykle silna, to poczucie… Podoba mi si\u0119 te\u017c to, \u017ce to \u015bwiat na wskro\u015b analogowy. Wiele dzieje si\u0119 w przestrzeni bezpo\u015brednio mi\u0119dzy lud\u017ami, a nie na ekranach smartfon\u00f3w. To pomaga mi uruchomi\u0107 wyobra\u017ani\u0119 i przyci\u0105ga mnie do tamtych reali\u00f3w. Cofanie si\u0119 w czasie to z mojej strony pewnie lekki eskapizm. Nawet je\u015bli wracam do potwornych czas\u00f3w, to wci\u0105\u017c forma ucieczki. <\/p>\n Ale nie cofa si\u0119 Pan przecie\u017c do, bo ja wiem, XIX wieku. Chodzi za Panem ta powojenna atmosfera.<\/strong><\/p>\n Do XIX wieku nie, faktycznie. Mo\u017ce wracam do powojnia, bo tamten \u015bwiat to rzeczywisto\u015b\u0107 w pewnym sensie bardziej znajoma \u2013 \u015bwiat moich rodzic\u00f3w, kt\u00f3rzy byli bardzo silnymi osobowo\u015bciami. Otaczali mnie ludzie z tamtych pokole\u0144, z kt\u00f3rymi czu\u0142em siln\u0105 wi\u0119\u017a, kt\u00f3rzy tworzyli m\u00f3j wewn\u0119trzny, mentalny krajobraz. To by\u0142y mocne, wyraziste charaktery. Szukam takich postaci uwik\u0142anych w g\u0119st\u0105 sytuacj\u0119 historyczn\u0105. <\/p>\n Jednym z powod\u00f3w, dla kt\u00f3rych czu\u0142em si\u0119 tak dobrze po powrocie do Polski w 2013 roku, by\u0142a moja ciotka, kt\u00f3ra mieszka\u0142a tu\u017c za rogiem. By\u0142a niezwykle bystra. Wszystko, co m\u00f3wi\u0142a, mia\u0142o ogromn\u0105 wag\u0119, ale nie wynika\u0142o bezpo\u015brednio z ksi\u0105\u017cek, ale raczej \u017cywego, bolesnego do\u015bwiadczenia. Prze\u017cy\u0142a wojn\u0119, stalinizm, najr\u00f3\u017cniejsze rzeczy. Nie czerpa\u0142a wiedzy z \u201eGuardiana\u201d czy innej zamkni\u0119tej ba\u0144ki informacyjnej. Cokolwiek powiedzia\u0142a, mia\u0142o sw\u00f3j naturalny, autentyczny ci\u0119\u017car. <\/p>\n Czu\u0142em ogromn\u0105 t\u0119sknot\u0119 za powrotem do czas\u00f3w, w kt\u00f3rych istnia\u0142a idealna r\u00f3wnowaga mi\u0119dzy intelektem a prze\u017cyciem. Bo dzisiaj, tak jak m\u00f3wi\u0142em wcze\u015bniej, mamy opinie na ka\u017cdy temat i wiedziemy jednocze\u015bnie potwornie nudne \u017cycie w ba\u0144kach \u2013 sam te\u017c non stop siedz\u0119 z telefonem w r\u0119ku. A \u015bwiat jest taki otwarty, globalny, wiemy wszystko, mamy dost\u0119p do ka\u017cdej informacji na zawo\u0142anie. Ale mnie to kompletnie nie interesuje, bo ci ludzie tak naprawd\u0119 nic nie wiedz\u0105. Znaj\u0105 tylko ten bezduszny strumie\u0144 informacji, do kt\u00f3rego akurat si\u0119 pod\u0142\u0105czyli. Wracaj\u0105c do tamtych czas\u00f3w, mam poczucie, \u017ce dotykam prawdziwej historii w znacznie bardziej namacalny spos\u00f3b. <\/p>\n Cho\u0107 na ekranie pokazuje Pan powojenne Niemcy, odtworzy\u0142 je Pan w Polsce. Ale m\u00f3wi si\u0119, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 zdj\u0119\u0107\u00a0by\u0142a jednak realizowana r\u00f3wnie\u017c w\u2026 Grecji. Dlaczego?<\/strong><\/p>\n W Grecji znalaz\u0142em tylko jedn\u0105 palm\u0119 (\u015bmiech). Potrzebowa\u0142em palmy do otwieraj\u0105cego uj\u0119cia, miotanej przez wiatr. Cho\u0107\u00a0scena rozgrywa si\u0119 w Cannes, nie by\u0142o nas sta\u0107 na kr\u0119cenie jej tutaj. Zastanawia\u0142em si\u0119 wi\u0119c, gdzie znajd\u0119 palm\u0119 na wietrze, na tle wzburzonego morza i ci\u0119\u017ckich chmur. W Atenach by\u0142a wtedy akurat koszmarna pogoda. Wynaj\u0105\u0142em wi\u0119c na miejscu kamer\u0119, sprz\u0119t, operatora, podno\u015bnik i nagra\u0142em t\u0119 nieszcz\u0119sn\u0105 palm\u0119. Reszt\u0119 kr\u0119cili\u015bmy w Polsce, na Dolnym \u015al\u0105sku \u2013 st\u0105d tamtejsza, rdzennie niemiecka architektura. Miejscami jest ona nieco zniszczona, zaniedbana, dzi\u0119ki czemu idealnie zachowa\u0142a surow\u0105 faktur\u0119 przesz\u0142o\u015bci. Nie zosta\u0142a w pe\u0142ni odnowiona, bo to nie zawsze s\u0105 najbogatsze rejony. Je\u017adzili\u015bmy tam z ekip\u0105 miesi\u0105cami, szukaj\u0105c nienaruszonych wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci\u0105 fragment\u00f3w, \u017ceby nie musie\u0107 robi\u0107 tego cyfrowo w postprodukcji. Chcieli\u015bmy uchwyci\u0107 prawdziwy kawa\u0142ek realnego \u015bwiata, co by\u0142o niezwykle skomplikowane i zjad\u0142o lwi\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 bud\u017cetu, je\u015bli chodzi o koszty produkcji. <\/p>\n Pawe\u0142 Pawlikowski z obsad\u0105 filmu “Ojczyzna” w Cannes 2026<\/sup><\/p>\n Poza tym w tamtym regionie znale\u017ali\u015bmy genialnych statyst\u00f3w \u2013 ludzi o niezwykle interesuj\u0105cych, nienowoczesnych twarzach. Przygotowania do zdj\u0119\u0107 by\u0142y bardzo intensywne i d\u0142ugie. Wymog\u0142em na produkcji, \u017ceby dali mi mo\u017cliwo\u015b\u0107 szukania statyst\u00f3w ju\u017c na pi\u0119\u0107 miesi\u0119cy przed rozpocz\u0119ciem zdj\u0119\u0107, by przeprowadzi\u0107 naprawd\u0119 rzetelny casting. Zazwyczaj w normalnym filmie szuka si\u0119 statyst\u00f3w na jakie\u015b trzy tygodnie przed wej\u015bciem na plan przez zewn\u0119trzn\u0105 agencj\u0119, kt\u00f3ra daje to, co ma akurat w bazie. Tutaj wiedzia\u0142em, \u017ce staty\u015bci musz\u0105 stanowi\u0107 \u017cywy element scenografii. Ich twarze mia\u0142y wsp\u00f3\u0142tworzy\u0107 ca\u0142y ten historyczny obraz. Da\u0142em to zadanie m\u0142odej asystentce produkcji: mia\u0142a zje\u017adzi\u0107 absolutnie wszystkie 17 planowanych lokacji i szuka\u0107 ludzi z charakterem. Sam odwiedzi\u0142em co najmniej pi\u0119\u0107 z nich, sp\u0119dza\u0142em tam czas i szuka\u0142em ludzi \u2013 przez agencje, lokalne og\u0142oszenia. A potem przez ca\u0142e tygodnie przegl\u0105dali\u015bmy zdj\u0119cia. Asystentka pokazywa\u0142a mi kogo\u015b i m\u00f3wi\u0142a:\u00a0O, to b\u0119dzie gwiazda! <\/i>Albo: Sp\u00f3jrz na t\u0119 magnetyczn\u0105 twarz!<\/i> To by\u0142o niesamowicie drobiazgowe szukanie odpowiednich twarzy i tej specyficznej charyzmy, obecno\u015bci. Chodzi\u0142o o to, by unika\u0107 tego wsp\u00f3\u0142czesnego typu cz\u0142owieka, kt\u00f3ry dzie\u0144 i noc gapi si\u0119 w Netfliksa. <\/p>\n Podobnie jak Thomas Mann<\/a>, Pan r\u00f3wnie\u017c opu\u015bci\u0142 ojczyzn\u0119, mieszka\u0142 przez wiele lat w innych miejscach, a potem do niej wr\u00f3ci\u0142. Czy czu\u0142 Pan w jaki\u015b spos\u00f3b, \u017ce robi Pan film tak\u017ce o sobie?<\/strong><\/p>\n Nie, a przynajmniej nie tak zupe\u0142nie \u015bwiadomie, ale zawsze pod\u015bwiadomie szukam takich historii. Emigracja to niezaprzeczalny fakt z mojego \u017cycia. Oczywi\u015bcie Thomas Mann \u017cy\u0142 w Niemczech przez bardzo d\u0142ugi czas, zanim uda\u0142 si\u0119 na wygnanie, wi\u0119c by\u0142 ju\u017c w pe\u0142ni ukszta\u0142towanym niemieckim B\u00fcrgerem \u2013<\/i> w sensie\u00a0mieszczanina, a nie hamburgera (\u015bmiech). Wyjecha\u0142 jako dojrza\u0142y cz\u0142owiek, kt\u00f3ry napisa\u0142 ju\u017c mn\u00f3stwo ksi\u0105\u017cek, a jego jedynym prawdziwym domem ostatecznie sta\u0142 si\u0119 j\u0119zyk. Ze mn\u0105 by\u0142o troch\u0119 bardziej przypadkowo, ale tak \u2013 temat wygnania to zdecydowanie wa\u017cny motyw i co\u015b, co niezmiennie ekscytuje mnie w historiach, kt\u00f3re chc\u0119 opowiada\u0107. <\/p>\n Mann sam pod koniec nie potrafi\u0142 ju\u017c powiedzie\u0107, gdzie jest jego dom.<\/strong><\/p>\n Na koniec\u2026 c\u00f3\u017c, na koniec, jak wszyscy ludzie, kt\u00f3rzy nie wiedz\u0105, gdzie jest ich dom, ale maj\u0105 pieni\u0105dze, wyl\u0105dowa\u0142 w Szwajcarii. To troch\u0119 tak, jak powiedzia\u0142 kiedy\u015b F. Scott Fitzgerald: Szwajcaria to miejsce, gdzie nic si\u0119 nigdy nie rodzi, ale mn\u00f3stwo ludzi jedzie tam umrze\u0107.<\/i> No, ale le\u017cy w samym sercu Europy, wi\u0119c wie Pan… <\/p>\n Czy zd\u0105\u017cy\u0142 Pan ju\u017c si\u0119\u00a0zastanawia\u0107 nad tym, jak ta historia wykorzenionej rodziny przemawia do ludzi, kt\u00f3rzy dzisiaj r\u00f3wnie\u017c\u00a0do\u015bwiadczaj\u0105 przemieszczenia, uchod\u017astwa czy emigracji?<\/strong><\/p>\n Oczywi\u015bcie. Dostaj\u0119 wiadomo\u015bci od wielu znajomych z Ukrainy czy Rosji \u2013 ludzi, kt\u00f3rzy z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w musieli opu\u015bci\u0107 sw\u00f3j kraj, stracili go \u2013\u00a0oczywi\u015bcie Ukrai\u0144cy zupe\u0142nie inaczej ni\u017c Rosjanie. Wielu ludzi do\u015bwiadcza tego samego dzi\u015b, na tym samym poziomie i to sprawia, \u017ce film mocno z nimi rezonuje. Nie chodzi tu tylko o fizyczne przemieszczenie si\u0119 w inne miejsce. Chodzi o to, \u017ce nagle tracisz swoj\u0105 kultur\u0119, tracisz swoj\u0105 publiczno\u015b\u0107 \u2013 ludzi, kt\u00f3rzy wiedz\u0105 to samo, co ty, kt\u00f3rzy maj\u0105 te same punkty odniesienia, te same kulturowe wsp\u00f3\u0142rz\u0119dne. To niesamowicie bolesne do\u015bwiadczenie, kt\u00f3re dotyka dzi\u015b bardzo wielu os\u00f3b. Oni na pewno prze\u017cyj\u0105 \u201eOjczyzn\u0119<\/a>\u201d inaczej. <\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Na 79. festiwalu filmowym w Cannes zadebiutowa\u0142 najnowszy film Paw\u0142a Pawlikowskiego “Ojczyzna”. Publiczno\u015b\u0107\u00a0 nagrodzi\u0142a seans 6-minutow\u0105 owacj\u0105 na stoj\u0105co i “Ojczyzna” sta\u0142a si\u0119 tym samym jednym z faworyt\u00f3w do Z\u0142otej Palmy. Film chwal\u0105 zar\u00f3wno polscy, jak i zagraniczni krytycy. Nasz\u0105 recenzj\u0119 autorstwa Ma\u0107ka Satory znajdziecie POD LINKIEM TUTAJ. To “Dzie\u0142o wielkiej erudycji, niedo\u015bcignionej wizualnej perfekcji<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":30765,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-30764","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30764","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=30764"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30764\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/30765"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=30764"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=30764"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hic.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=30764"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![\"ojczyzna](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73348.6.jpg\")
<\/a><\/p>\n<\/div>\n![\"Fatherland-2026-Film.jpeg\"](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73349.6.jpg\")
<\/a><\/p>\n<\/div>\n![\"GettyImages-2276283180.jpg\"](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73350_1.6.jpg\")
<\/a> Getty Images \u00a9 Marc Piasecki<\/span><\/p>\n<\/div>\n![\"GettyImages-2276247198.jpg\"](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73351_1.6.jpg\")
<\/a> Getty Images \u00a9 Neilson Barnard<\/span><\/p>\n<\/div>\n![\"ojczyzna](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73352_1.6.jpg\")
<\/a><\/p>\n<\/div>\n![\"GettyImages-2276394709.jpg\"](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73354_1.6.jpg\")
<\/a> Getty Images \u00a9 Dominique Charriau<\/span><\/p>\n<\/div>\n![\"Fatherland-Movie.jpeg\"](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73356_1.6.jpg\")
<\/a><\/p>\n<\/div>\n![\"GettyImages-2276374514.jpg\"](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73357_1.6.jpg\")
<\/a> Getty Images \u00a9 Pool<\/span><\/p>\n<\/div>\n![\"GettyImages-2276356818.jpg\"](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73358_1.6.jpg\")
<\/a> Getty Images \u00a9 Andreas Rentz<\/span><\/p>\n<\/div>\n![\"GettyImages-2276248338.jpg\"](\"https:\/\/fwcdn.pl\/nph\/1032473\/2026\/73359_1.6.jpg\")
<\/a> Getty Images \u00a9 Neilson Barnard<\/span><\/p>\n<\/div>\n